याक्थुङ् पालाममा उदाइन – सुनिता केदेम लाबुङ्

,   सेसेमी से नाल्बाे
                       

उच्च मनोवल भएकी सुनिताले खेलकूद तर्फ फूटबल, भलिबल र म्याराथुन दौडमा समेत पटक–पटक भाग लिएर बाजी जित्दै आएको नौलो घटना भने होइन । खेलकुद र याक्थुङ लोक छन्दहरुमा सानै देखि रुची भएको सुनितामा विलक्षण प्रतिभा, कला र गला छ । याक्थुङ् सांस्कृतिक माहोलमा हुर्के बढेका जिज्ञासु सुनिताले याक्थुङ् लोक वाङ्मयका ख्याली, पालाम्, हाक्पारे, तुवा, ताम्के र केलाङ जस्ता विधाका गायनमा राम्ररी दक्षता हासिल गरेको पाइन्छ ।

सेसेमी से नाल्बाे

पुस १५ गते २०७६ साल अर्थात ३१ डिसेम्बर २०१९ कादिन चीनको वुआन शहरबाट एउटा रोग देखा प¥यो । जसलाई कोरोना अर्थात् कोभिड–१९ नाम दिए विश्व स्वास्थ्य संगठनले र चाँडै महामारीको रुप लिने समेत घोषणा ग¥यो । नभन्दै केही महिना नवित्दै विश्वभर महामारी कै रुप लियो । आजतक बढ्दो क्रमले विश्व आक्रान्त छ । सबै देशहरु लडकडाउनमा छन् । जसमा नेपाल पनि अछुतो रहेन ।

नेपालमा पनि कोरोना महामारीका कारण गत साल चैत ९ गतेदेखि श्रावण महिनासम्म चार महिना लकडाउन रहेको थियो । त्यहि समय याक्थुङ साक्थिम्मिबा सयङ्ले पहिलो विश्वव्यापी अनलाइन पालाम प्रतियोगिता २०२० आयोजना गरेर लकडाउनको सदुपयोग गरेको थियो । जसमा जम्मा प्रतियोगी ३५२ जनाले सहभागिता जनाएकोमा ताप्लीजोङ्की सुनिता केदेम लाबुङले प्रथम स्थान बाजी मारिन् । उनै उदियमान प्रतिभाको परिचय संक्षेपमा प्रस्तुत छ ।

मेवाखोला, मैवाखोला र तमोरखोलाको संगमस्थल दोभान बजार पूर्व क्षेत्रमा परिचित नाम नै हो । दायाँ–बायाँ मेवा–मैवाखोलाले सिमाना बारेको उत्तरमा हिमाली श्रृङ्खला मुनिको सुन्दर पहाडी काखमा रहेको मेरिङ्देन गा.पा.नं. २ सान्थाक्रा गाउँ छ । यस सान्थाक्राका पूर्णबहादुर केदेम र माइतरानी पालुङ्वाको ३ भाइ छोरा ३ बैनी छोरी मध्ये कान्छी छोरीको रुपमा वि.सं. २०४२ सालमा सुनिता केदेमको जन्म भएको थियो ।

जन्मपछि आमाबुबा, दिदी–दाजुभाइ संगै परिवारिक, संस्कार, संस्कृतिसँग घुलनशिल भएर हुर्कने, बढ्ने वातावरण पाइन । बनको काँडा तिखार्नु पर्दैन भने झैं सुनिता सानै देखि जिज्ञासु र कर्मशिल भएको छिमेकी गाउँले र उसका दौतारी साथीहरु बताउने गर्छन् ।

सानो छँदा घाँस, दाउरा, गोठाला, खेतलाको क्रममा कैयौं उकाली–ओराली धाएका र कठिन परिश्रम गर्न पछि नपरेका सुनितालाई जस्तो सुकै काम कर्तव्य परेपनि आफू संयम भएर धैर्यताका साथ कर्तव्य सम्हाल्ने बानी छ । इमान्दारिता आफनो इज्जत सम्झिने संस्कार छ । यसप्रकारको कर्म र कार्यले समाजमा विश्वासिलो पात्र बन्न सफलता मिलेको पाइन्छ । उच्च मनोवल भएकी सुनिताले खेलकूद तर्फ फूटबल, भलिबल र म्याराथुन दौडमा समेत पटक–पटक भाग लिएर बाजी जित्दै आएको नौलो घटना भने होइन । खेलकुद र याक्थुङ लोक छन्दहरुमा सानै देखि रुची भएको सुनितामा विलक्षण प्रतिभा, कला र गला छ । याक्थुङ् सांस्कृतिक माहोलमा हुर्के बढेका जिज्ञासु सुनिताले याक्थुङ् लोक वाङ्मयका ख्याली, पालाम्, हाक्पारे, तुवा, ताम्के र केलाङ जस्ता विधाका गायनमा राम्ररी दक्षता हासिल गरेको पाइन्छ । ती कुनै पनि विधामा निपुनता प्राप्त गरेर मात्र पनि पुग्दैन सर्जकहरुमा स्वरले पनि साथ दिनु पर्दछ । आवश्यकीय गुणहरुले सुनितालाई राम्ररी साथ दिएको छ । कला त जन्मपछि सिकिन्छ तर गला भने जन्मसिद्ध आएको हुन्छ, त्यो सबैलाई पेवा हुँदैन, सिमित मान्छेमा मात्र अंश परेको हुन्छ, त्यो गला सुनितामा पाइन्छ । संयोग हुनसक्छ । सुनिताको भाग्यले जुराएको र कर्मले जित्नु पहिलो विश्वव्यापी अनलाइन पालाम् गायन प्रतियोगिता २०२० हुनु ।

विलक्ष्ण गलाकी धनी सुनिताको जीवन संघर्ष, लगनसिलता, संयमता, धैर्यताको परिणाम नै महानता हो । महानतामा रचनात्मक र सिर्जनशिलता मिलेपछि सफलता हात लाग्ने हो । यसमा साथ सहयोगको पनि आवश्यकता पर्दछ । परिवारिक वातावरणको पनि ठुलै भूमिका रहेको हुन्छ । नवोदित सर्जक के.वि. किराती (खड्ग लाबुङ)को जीवन संगेनी भएकोले यो उर्वर, उपलब्धीहरु निरन्तर तादाम्यतामा राख्न टेवा पुग्ने छ भन्ने आशा राख्न सकिन्छ । फूङ्लिङ् नगरपालिका वडा नं. ९ हाङ्देवा गाउँ कर्मथलो बनाइ संघर्षरत गला सम्पन्न सुनिता केदेम लाबुङ्को आगामी दिन शुभ रहोस् ।

नोगेन ।

सम्बन्धित समाचार

लिम्बू भाषाको लघु चलचित्र ‘तङ्सिङ्’लाई बेलायतमा सर्वोत्कृष्ट अवार्ड

काठमाडौँ, २० असाेज । लिम्बू भाषामा निर्माण गरिएको लघु चलचित्र ‘तङ्सिङ्’ले बेलायतमा सम्पन्न ‘दोस्रो नेपाल आदिवासी जनजाति चलचित्र महोत्सव’मा सर्वोत्कृष्ट लघु चलचित्र (Best Short Movie) को अवार्ड प्राप्त गरेको छ। गत २७ सेप्टेम्बर २०२६ मा...

लिम्बू र मैथिलीलाई सरकारी कामकाजको भाषा बनाउने तयारी

विराटनगर, १९ असाेज । १ नम्बर प्रदेश (कोशी) सरकारले प्रदेशभित्र लिम्बू र मैथिली भाषालाई सरकारी कामकाजको भाषाका रूपमा मान्यता दिने तयारी अघि बढाएको छ। भाषा आयोगको सिफारिस तथा निर्देशनअनुसार प्रदेश सरकारले यी दुई भाषालाई आधिकारिक...

चन्द्रकुमार लिम्बूको स्वरमा देशभक्तिपूर्ण गीत ‘मेरो देश मुस्कुराउँछ’ सार्वजनिक

दमक, झापा । वरिष्ठ गायक तथा संगीतकार चन्द्रकुमार लिम्बूको नयाँ देशभक्तिपूर्ण नेपाली गीत 'मेरो देश मुस्कुराउँछ' सार्वजनिक भएको छ। सिगु चन्द्र लिम्बु Official YouTube Channel मार्फत श्रोता तथा दर्शकमाझ ल्याइएको उक्त गीतले राष्ट्रप्रेम र स्वदेशको...

दमक भेट्रान कप: अध्यक्ष गजु देवानद्वारा प्रथम पुरस्कारको १ लाख रूपैयाँ क्लबलाई हस्तान्तरण

दमक, १७ असोज । दमकमा जारी 'प्रथम प्रदेश १ (कोशी) जिल्लास्तरीय भेट्रान च्यालेन्ज कप'को प्रथम पुरस्कार रकम क्लबका अध्यक्ष गजेन्द्र देवान (गजु) ले स्पोन्सर गर्दै क्लबलाई हस्तान्तरण गरेका छन्। दमक-६ स्थित मायाज क्याफेका सञ्चालक समेत...

;