मुक्कुमलुङ पुर्नस्थापनाका लागि देवस्थलमा बृहत सभा

 लिम्बुवान न्युज
                       

ताप्लेजुङ। किरात याक्थुङहरुको धार्मिक तथा सांस्कृतिक भूमि मुक्कुमलुङको पुर्नस्थापना गर्न अभियान्तहरु त्यहाँ पुगेर बृहत सभा गरेका छन् । शनिवार किरात याक्थुङ् चुम्लुङ्का अध्यक्ष योगराज वनेम, मुक्कुमलुङ वचाउ संघर्ष समितिका संयोजक श्री लिङखिम लगायतको उपस्थितिमा देवस्थल परिसरमा मुक्कुमलुङ्को बोर्ड राखेर प्रदर्शन गरेका हुन् ।

ताप्लेजुङको पाथीभरा क्षेत्रलाई किरात लिम्बु समुदायले मुक्कुमलुङ भन्दै आएकोमा राज्यले पाथीभरा नामाङ्कन गरी धार्मिक तथा संस्कृतिक अतिक्रमण गरेको भन्दै अभियन्ताहरू यतिबेला सरकारको बिरोधमा उत्रिएका छन् । सांस्कृतिक नाम परिवर्तनको माग राखेर संघर्ष समितिले निरन्तर आन्दोलनका कार्यक्रमहरु गरिरहेको छ ।

बृहत सभामा बोल्दै मुक्कुमलुङलाई मुक्कुमलुङनै राख्नु पर्छ पाथिभरा नाम राख्नु भनेको संस्कृतिक तथा धार्मिक अतिक्रमण गरिनु हो किराचु अध्यक्ष वनेमले बताए । उनले मुक्कुमलुङ वचाउन सिंगो संस्थाले ऐक्यबद्धता जनाउँदै जस्तोसुकै घोषणा गरिएको आन्दोलनमा सरिक हुने बताए ।

‘लिम्बू समुदायको आस्थाको धरोहर मुक्कुमलुङ बचाऔं, पहिचान मास्न पाइँदैन, केवुलकार चाहिदैन, हामी विकासको विरोधी होइन, अतिक्रमणकारी पाथीभरा नाम हटाऔं’ लगायत नारा लगाउँदै अभियन्ताहरूले पुरै मुक्कुमलुङको वरिपरि विरोध प्रदर्शन गरेका छन् । उक्त कार्यक्रममा धार्मिक तथा सांस्कृतिक अतिक्रमणविरूद्ध मुक्कुमलुङ वचाउ संघर्ष समितिका संयोजक श्री लिङखिमले घोषणा पत्र वाचन गरेका थिए ।

मुक्मुमलुङको पवित्रता सबैले जोगाउनु पर्छ, केबुलकार कुनै हालतमा ल्याउनु हुदैन भन्ने कुरा कन्चनजंगा विकास समितिको अध्यक्ष खगेन्द्र फेम्बुले राखेका छन् । यस्तै गरी सरकार र केहि ठेकेदारहरुले पाथीभरामा सञ्चालन गर्न लागिएको केबलकार परियोजनाले वन विनाश मात्र होइन सिंगो प्रकृति दोहन गरी हजारौं रुखहरु काटेर त्यस क्षेत्रको प्राकृतिक पर्यावरण नै ध्वस्त पार्ने मुक्कुमलुङ वचाउ संघर्ष समितिका सल्लाहकार सरु सिङगोकले बताइन् ।

दिलेन्द्र कुरुम्बाङले याक्थुङ लिम्बू भाषामा ‘मुक्’ भनेको शक्ति र ‘लुङ’ भनेको पवित्र ढुंगा भएको बताए । जसअनुसार पाथीभरा डाँडामा शक्ति रहेको विश्वासका साथ लिम्बूहरूले धार्मिक अनुष्ठान गर्दै आएको उनले बताए ।

‘लिम्बू जातिको पुस्तौं पुस्तादेखि बसोबास रहेको मुक्कुमलुङ क्षेत्रको पहिचान र सस्कृतिक नै अर्को बनाइएको छ,’ राम मादेनले भने, ‘पाथी,पाथीभरा र हिन्दुजन्य नामहरुसंग जोडेर राज्य पक्षले मौलिकता विपरित प्रचार गरिरहेको कुरा डाक्टर अमर तुम्माङहाङले बताए ।

कार्यक्रममा बोल्दै आदिवासी जनजाति साहित्यकार तथा लेखक महासंघका केन्द्रीय सह–कोषाध्यक्ष साङसेन पन्धाकले राज्यले नियोजित रूपमा आदिवासी–जनजातिको थातथलो र पहिचान नामेट पार्दै आएको बताए । उनले “मुक्कुमलुङ लिम्बुहरुको मात्र होइन सारा आदिवासीहरुको प्रकृतिक तथा सांस्कृतिक पहिचानको धरोहर हो”– भने ।

यस्तै आदिवासी जनजाति साहित्यकार महासंघ लिम्वुवान राज्य समितिका संयोजक मधु केरुङले राज्यले पाथीभरा नामकरण गरी मुक्कुमलुङको वास्तविक पहिचान समाप्त पारेको दाबी गरे । धार्मिक तथा सांस्कृतिक पहिचानमाथि राज्यले दमन गरिरहेकोमा त्यसको बिरोध शुरुभएको बताएका छन् ।

सम्माननीय प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीद्वारा शनिबार पाथीभरा केवलकारको शिल्यानास कार्यक्रम रोकिएको छ । पाथीभरा नामलाई परिवर्तन नगरेसम्म केवलकारको बिरोध गर्ने साथै सो क्षेत्रमा हुने प्रकृति दोहनबारे उचित सम्बोधन गर्न समेत माग गरिएको त्यस क्षेत्रका युवा राजनीतिज्ञ मुक्साम लाबुङ्ले बताए ।

कार्यक्रमलाइ डा. कमल तिगेला खेवाद्वारा मुन्धुम वाचन गरी साम्याङवा चुवा, युप्पावा चुवा, सिदाङगेवा चुवाले सेसेसाङसाङ गर्दै थालनी गरेका थिए । स्थानीय कलाकारहरुले केलाङ प्रस्तुत गरेका थिए । मुक्कुमलुङलाई सेक्क्रट साइटको घोषणा गर्दै लेखक तथा सास्कृतिक अभियान्ता नन्द कुन्दङवाले कार्यक्रमको समापन गरे भने उक्त कार्यक्रमको सञ्चालन सरोज कङलीबाले गरेका थिए ।

सम्बन्धित समाचार

पत्रकार र बन कर्मचारीको परिचयपत्र देखाएर ठगी गर्ने २ जना पक्राउ

दमक/पत्रकार परिचयपत्र र वनको कर्मचारी हौ भन्दै काठ मिलमा पैसा उठाएर ठगी गर्ने २ जनालाई मोरङ रतुवामाई नगरपालिका १० बाट प्रहरीले पक्राउ गरेको छ । ईलाका प्रहरी कार्यालय सिजुवाबाट खटिएको प्रहरी टोलीले इटहरी उपमहानगरपालिका ६...

फाल्गुनन्दमा कोरोना संक्रमितलाइ संकलित राहत वितरण, कोरियाबाट ३ लाख ५० हजार बराबरको स्वास्थ्य सामाग्री प्रदान

पाँचथर, ६ असार । फाल्गुनन्दमा कोरोना मुक्त अभियान संचालनमा क्रियाशिल स्थानीय युवाहरुले कोरोना संक्रमित परिवारलाई रातहत वितरण गरेको छ । आइतबार कोरोना पोजेटिभ भई घरमै आइसोलेशनमा बसेकाहरुलाई खाद्यन्न सामाग्री राहत दिईएको हो । वैदेशिक रोजगारीको...

दलित भनेर कोठा नदिएको अभियोगमा एक महिला पक्राउ

काठमाडौं। दलित भएकै कारण कोठा दिन नमानेको आभियोगमा एक महिला पक्राउ परेकी छिन् । सञ्चारकर्मीसमेत रहेकी रुपा सुनारलाई दलित भएकै कारण कोठा नदिएको आरोपमा प्रहरीले बबरमहलकी सरस्वती प्रधानलाई आइतबार पक्राउ गरेको हो । दलित भएकै...

जसपानिकट कानून व्यवसायीद्वारा ठाकुरविरुद्ध कीर्ते जालसाजीमा मुद्दा दर्ता गर्दै

काठमाडौँ ०६, असार। जनता समाजवादी पार्टी, नेपाल (जसपा) निकट कानून व्यवसायीले महन्थ ठाकुर र राजेन्द्र महतो समूह विरुद्ध अदालतमा किर्ते जालसाजी मुद्दा दर्ता गर्ने तयारी गरेका छन् । अल्मतमा परेका जसपाका अध्यक्ष महन्थ ठाकुरले अर्कै...